Tis, qui defia (Traduction de un canzon de Laibach)

Yo ha traductet li canzon "Tis, ki izzivaš" (Tis, qui defia) del marvelosi slovenian rock musica gruppe LAIBACH in Interlingue. Li canzon es tre old. It esset por li unesim vez publicat in li annu 1985. It es un misteriosi e obscur canzon con un strangi e misteriosi textu.

 

 

 Ci es li textu de "Ti, ki izzivaš" in Interlingue.

 

 TIS, QUI DEFIA

Tis, qui defia. 

 Ne sercha covritura.

To ne es un signe de grand corage. 

Ea sol al efusion de sangue. 

E peri. 

Si tu es vermen un heróe.

Li pavon e li chuvo (Fabul de Aesop)

Yo ha traductet un altri curt fabul de Aesop.

Li pavon e li chuvo

Un pavon e un chuvo disputat pri li avantages de lor qualitás. Li pavon fanfaronat  con li splendore, li color e li grandore de su plumes.

Li chuvo consentit a to omnicos e comentat solmen, que omni ti bellitás ne es apt por li max important cose: por volar.

Li chuvo forvolat e li pavon restat embarassat sur li suol.

Morale: Ne es orgolliosi solmen pri extern qualitás!

Li Camel (Fabul de Aesop)

Yo ha traductet li fabul "Li Camel del famosi grec poeta Aesop in Interlingue-Occidental.

LI CAMEL

Fabul de Aesop

Quande li homes videt por li unesim vez li camel, ili astonat pri li grandore del animale e fugit in consternation.

Bentost ili tamen comprendet que it ne es tant horribil qualmen ili hat expectat, ma que on posse it facilmen domitar. Ili captet it sen grand pena e usat it por lor scopes. Li camel lassat omnicos far con se tre patientmen e it evitat chascun dangere.

Nun li homes comensat despecter li camel, pro que it malgré su grandore e fortie nequande esset renitent, ma tolerat chascun injurie quietmen. Li homes bridat it e lassat it ducter de lor infantes.

Morale: Lass te ne aterrer de chascun cose quel aspecte dangerosimen.

Li occulares del horrore (Obscur legende)

 

 LI OCCULARES DEL HORRORE

Obscur legende in Interlingue

Desde tre long témpor yo finalmen traductet e expandet denov un curt obscur legende in Interlingue-Occidental. Yo trovat la raconta in li internet e changeat it un poc. Li titul del raconta es "Li occulares del horrore", Yo anc porta occulares, ma til nu nequó evenit a me quam con nor povri heroa Ines qui devet ear comprar nov occulares. Qui pensa que to posse esser dangerosi...

Ines narra li sequent raconta:

"Yo besonat nov oculares e yo eat con mi matre al optico. Ta it hay un modelle por un special precie. It esset vermen tre modic. Quande yo departet del butica, yo esset tre astonat: Subitmen yo videt partú strangi besties.

Yo questionat mi matre ca ella save quo eveni ci. Ma ella regardat a me e esset surprisat: "Ines, quel animales? Yo ne vide les!"

Evidentmen solmen yo posset vider li besties. Pro to yo deprendet li oculvitres e in fact li animales desaparit. Tre strangi!

Yo retornat al optico e petit le ca il posse denov controlar li oculares. In ti moment yo audit un strangi rugiment*.

Yo tornat me e terret: Rect detra me stat un del animales e attacat me"

*Rugir es li son del leon

Li odie va victer (canzon)

HATARI:  Hatrið mun sigra (Li odie va victer)

Normalmen li canzones del Eurovision Canzon Concurse es enoyant. In li annu 2019 noi have un tre ínusual canzon de Island. In prim li gruppe HATARI canta islandesi. Hodie presc omni participantes canta en anglesi. Li musica e li show sur li scene es tre rapid e brutal. It amemora al german gruppe Rammstein, ma HATARI es un tre political musica gruppe. HATARI es un declarat adversario del capitalisme e anc have li tipical scandinavian humor. HATARI demandat del prim-ministre de Israel Benjamin Netanjahu un lucte secun li old islandesi traditiones. In casu de su successe Israel vell reciver li islandesi insul Vestmannejar por constructer ta israelesi colonias.
Li textu del canson "Hatrið mun sigra" (Li odie va victer) parla pri li fine de Europa e li final victorie del odie súper li amore. Por li Eurovision Canzon Consurse quasi un provocation. Yo ha traductet li textu del canzon ex li anglesi e german traduction in nor Interlingue. Yo va votar por Island. Pro to ISLAND 12 PUNCTUS!

 

LI ODIE VA VICTER 

Li debocheríe esset sin limites
Li posebricherie esset sin fine
Li vive es sin sense
Li vacuitá va capter nos omnes

Li odie va victer
Li felicitá va finir
Proque it es un fraude
Un deceptiv illusion

Omnicos quel yo videt
Lacrimes flue de supra
Omnicos quel yo dat
Esset unvez dat
Yo ha dat a te omnicos

Multilateral deceptiones
Unilateral punitiones
Dupabil perditores
Li fugida va finir

Li odie va victer
Europa va dispolvar
Un rete de menties
Va levar se ex li cindre
Unit quam un

Omnicos quel yo videt
Lacrimes flue de supra
Omnicos quel yo dat
Esset unvez dat
Yo ha dat a te omnicos

Omnicos quel yo videt
Lacrimes flue de supra
Omnicos quel yo dat
Esset unvez dat
Yo ha dat a te omnicos

Li odie va victer
Li amore va morir
Li odie va victer
Li joya va finir
Proque it es un fraude
Un perfid illusion

Li odie va victer

Li baptisme sub li Triglav

France Prešeren es egardat quam li national poet de Slovenia. Li slovanan avangard rock-gruppe Laibach fat un canzon secun un poema de France Prešeren. Laibach es un parte del artistic-collective Neue Slowenisch Kunst fat un modern teatrial version del national epopé Krst pri Savici (Baptisme sur li Savica). 

Li canzon Li Baptisme sub li Triglav esset un parte de ti teatre version. Yo ha traductet li textu de ti canzon ex li anglesi version in Interlingue.

LI BAPTISME SUB LI TRIGLAV

Noi combatte pro noi self

Li actes de multes ha passat

Campes es semat per cadavres

Suol superflue de sangue, putriente

Li max grand parte del munde

Apartene al infantes de Slava

Ni va trovar nor via, nor crede e principies

E si li deos vell benedir nos per li morte

Min terribil es li nocte

Intra li plicas del nigri suol

Quam dies del sclavitá

Sub li brilliant sole

Solitá (Canzon de Clan of Xymox)

Yo ha traductet li canzon "Loneliness" (Solitá) del gruppe Clan of Xymox. Clan of Xymox es un musica-gruppe quel comensat luder in li annus 80s, ma it es ancor tre activ. Ili veni de Nederland e fa mistic gotic rock-musica, "Loneliness" esset publicat in li annu 2017. It es un trist canzon con un hipnotic voce e musica. Anc li video sur You Tube es tre impressionat. Yo ama it mult.

Clan of Xymox: Solitá

Tu ne escuta un cose quel yo ha dit

Tu ne save mi solitá

Yo regarda fixmen al interiore e senti depresset

Tu vell sentir li dolore in mi caresse.



Tu vell sentir li dolore in mi caresse

Tu vell sentir li dolore in mi caresse



Dunc hé! Questiona me qualmen yo senti

Di que tui amore es real e

Hé, veni a ci por finir omni mi timores

Dunc hé! Questiona me qualmen yo senti

Di que tui amore es real e

Hé, veni a ci por finir omni mi timores



Noi porta li masca quel grina e menti

It cela nor guancies e ombra nor ocules.

Pro pro li munde deve esser finir

In contation de omni nor lácrimes e sospires



Li munde es un vele de lácrimes

It devenit plu mal durant li passat annus




Dunc hé! Questiona me qualmen yo senti

Di que tui amore es real e

Hé, veni a ci por finir omni mi timores

Dunc hé! Questiona me qualmen yo senti

Di que tui amore es real e

Hé, veni a ci por finir omni mi timores



Tu ne save que yo es sin esperantie

Li long dies yo ha passat in vacuitá

E quande yo trovat que li porta esset serrat

Yo tirat  e pussat e ped-presset e frappat




Dunc, hé da tui cordie a me e

Di que tu vole esser

ancor proxim de me e fa un fine al misere e



Hé noi es intentionat esser juntmen e

Hé da omnicos de te a me

For, con li obscur dies

Di que tu vole haver me denov.

Li Anatema del Sepultoria (Obscur Legende)

It es ancor hiverne. Li jornes su curt e li noctes long. Certmen un bon témpor por leer quelc obscur legendes. Noi ne save quant témpor noi have in nor vive. Quelcvez on reflecte pri li morte. Precipue si on visita un mort membre del familie sur li sepultoria. E to posse esser tre dangerosi qualmen nor yun heróa deve experir. Yo ha trovat li obscur legende "Li Anatema del Sepultoria" in li internet. Yo ha traductet e un poc extendet it.

LI ANATEMA DEL SEPULTORIA

Yo visitat li tombe de mi mort grandmatre sur li sepultoria. Quande yo stat devan su sepultora yo reflectet qualmen on se senti si on es mort. Yo ne savet quant témpor ha passat.

Subitmen omnicos devenit obscur. Li vente sufflat e yo sentit me vertiginosi. Brevi antey omnicos devenit nigri, yo videt un puella in un blanc robe. Ella regardat fixmen a me con un vacui expression in li facie.

Alquande yo reapertet mi ocules li puella ha desaparit. Yo esset tre felici que yo ancor vive e yo pensat que yo esset salvat. Yo decidet que nu yo va juir li vive plu quam antey.

Ma in ti momente ella retornat con un cultelle in li manus. Yo audit un frigid e rud voce quande ella dit. „A te mey evenir li sam quam a me!“

Li pallid puella curret a me e yo ne posset mover me plu. Yo criat sonorimen, ma yo esset tot solitari. Nequí va auxiliar me! Tande yo sentit un pica e omnicos devenit obscur circum me. It esset quam alquí ha extintet li luce.

In ti momente yo savet qualmen on senti si on es mort.

Li Clave al Perition

It es bon si on have bon amicos o amicas. Ma qui es un ver amico e qui ne? On ne save it antey quande nor povri heroa Liv deve vider. Yo ha trovat ti litt obscur-legende raconta in li internet, traductet it e ha chageat it un poc

LI CLAVE AL PERITION
Un die pos mi nascentie mi genitores recivet un misteriosi lettre. In it esset scrit: „Vor filia va morir in li ultim die de su deciduesim annu de vive in li ultim minute ante minocte.“
Hodie es li ultim die del deciduesim annu de mi vive. Desde mensus yo contat li dies til mi morte. Mi max bon amica Anna esset li sol person qui savet pri ti advertiment. Yo hat convenet me con ella sur li mansarde de nor scola.

„Anna“, yo chuchotat quande yo ascendet li scalunes. Ma it ne venit un response. Presc un demí-hor yo sedet in li polvosi coridor. Ma Anna ne venit.
Quande yo hastat in hem alquó strangi evenit. Yo audit un clocca tic-tacar. Ma yo ne portat un braselett-clocca e yo esset tre distant de alcun cloch-turre. Yo comensat currer in horrore. Li clocca tic-ticat plu e plu rapidmen.
Tande yo mispassuat e cadet. It esset tre desfacil por me respirar.
E tande yo videt Anna. Ella regardat a me con un strangi splendore in li ocules. Ella chuchocat con un frigid voce: „It ne es ancor minocte“.
Ella comensat maliciosimen subrider: „Ma Liv it ne es mal si tu mori plu tost. Yo pretendet esser tui max bon amica durant tot tui vive. Yo ha atentet que tu ne mori ja plu tost. Nam nu yo posse te mortar. Yo ha atendet a to decidu long annus. Ma hodie yo va finir it.“
It esset tre strangi. Yo ne posset defender me. Yo ne posset mover me. Ex mi gurgul venit un croacada. Yo ne posset criar por auxilie. Ma yo ne posset me protecter. Anna tirat un long cultelle ex su jeans-pantalones e picat li lame in mi gurgul.
Li utim cose quel yo audit esset quande Anna dit a me: „Bon viage!“

Mi image in li spegul

Pos un grand pause yo presenta nu un nov litt horror-raconta de me. Yo hat trovat ti raconta in li internet e it es sin autor. Yo ha traductet it in Interlingue. Fórsan vu va memorar it quande vu regarda li sequent vez in li spegul. E ples ne mocar vor image in li spegul quam nor povri Luisa hat fat it!

MI IMAGE IN LI SPEGUL

„Noi comemora Luisa, qui suicidiat in li yun etá de 13 annus. Reposa in pace“,“ finit li tremid voce de un fémina su oration.

Un manu esset posit sur li sarco e yo audit un singlute. Fórsan to esset mi matre. Ma yo ne savet pro que yo ne posset mover me. Nam yo volet vermen con plesura frappar al paretes de mi sarco, criar e forlassar mi sarco. Ma yo ne posset pro que yo es mort. Ma yo vole narrar omnes qualmen yo vermen hat morit. Que it ne esset un suicide! It esset ELLA: Mi image in li spegul!

It ta véspere yo esset sol in hem. Mi matre hat eat con su amicas in li cinemá. It esset ja deci horas e demí e yo esset ja fatigat, dunc yo volet ear dormir. Yo hat decomutat li lume e mi regard hat glissat li old spegul. Noi hat comprat it sur un pulce-mercate.

Yo havet li strangi sentiment que mi image in li spegul regardat a me fixmen. Yo levat me ex li lette e haltat avan li old spegul. Pro joca yo monstrat mi lingue a mi image in li spegul. Pos to yo regardat mi reflexion in li spegul ancor un poc plu exactmen. In ti momente yo perceptet, que mi image in li spegul hat comensat grinar. Mi hala stagnat.

Ma subitmen yo hat perceptet que it esset yo self qui hat grinat. Ma yo totmen ne volet grinar! Li ocules de ti person in li spegul hat devenit rigid. Li puella in li spegul hat levat in prim li levul manu e tande li dextri e ductet it a mi gurgul.

Yo volet liberar me, ma yo ne successat. Yo provat que mi manus cessar mover se, ma van. Yo volet criar, ma null son venit ex mi gurgul.

Subitmen yo audit li brue de un porta infra in li dom. Mi matre hat retornat a hem. Yo prendet mi tot fortie e volet clamar, ma to esset un errore! Yo vell hat me concentrar plu bon a mi manus, nam exactmen in ti momente mi manus presset mi gurgul e sprangulat me. Omnicos devenit nigri avan mi ocules. It esset tro tard!

Li old dom

Pos un long pause yo hat finitmen traductet denov un curt horror-raconta ex li internet. It es certmen un bon raconta por tal long noctes hivernal quam nu.

LI OLD DOM

Simone translocat in un old dom. Ella esset tre felici pro que li dom esset tre modic.

Li dom esset obscur e al interiore it esset moblat old-modic. It havet anc un litt jardin avan li dom con un tombe. Sur li tombe esset scrit solmen li nómine „Anna, nascet 1850, morit 1869“.

Durant un nocte it esset un fúlmin-tempe. Subitmen Simone esset avigilat per un sonori tónner. In li lume del fúlmine Simone videt subitmen un yun fémina in su dormitoria. Ella stat ta e havet long nigri capilles e su pelle esset tre pallid, su bocca covrit con sangue e su ocules esset excavat per un cultelle.

Simone terret tant mult, que ella criante curret éxter li dom in li jardin. Subitmen ti horrid yun fémina stat denov avan li tombe.

Li yun fémina tenet un cultelle in li dextri manu e dit: „Yo es Anna. In mi deci-ninesim die de nascentie esset me expicat li ocules e yo esset mortat. E nu yo va far li sam con te ...“

Li nive ha retornat (Poema in Interlingue)

Yo ha scrit un litt poema in Interlingue. Li titul es "Li nive ha retornat". Yo anc ha fat un litt video por it.

Ci es li textu del poema in Interlingue e in un anglesi traduction:

LI NIVE HA RETORNAT
Poema original in Interlingue de Valodnieks

Silentmen it ha retornat,
Regarda quo it ha fat,
Plongeante li munde,
In un blanc unde.

Frigid quam li morte,
it aspecte quam un torte,
ma it es presc li fine
de ti long hiverne.

Li verne va nos liberar,
e va li nive escartar,
Adminim in li estive,
it ne hay alcun nive.

THE SNOW HAS RETURNED
English translation

Silently the snow has returned.
Look what it has done.
It plunges the world.
in a white wave.

Cold as the dead,
it looks like a cake,
but it is nearly the end
of this long winter.

The spring will liberate us.
and will remove the snow,
At least in the summer,
there is no snow.

In tui dome (Canzon de The Cure)

E ci ancor un canzon del anglesi rock-musica gruppe The Cure. Yo ha traductet li canzon “In your house” (In tui dom) del anglesi rock-musica gruppe The Cure. It esset anc publicat in li annu 1980 sur li album “Seventeen Seconds” (Deci-sett secondes). Secun mi opionion un del max bon albumes de The Cure.

IN TUI DOM

Yo lude in li nocte in tui dom

Yo vive un altri vive

Yo pretende svimmar

In tui dom.

Yo changea li témpor in tui dom

Li hores yo prende

Passar tant lentmen...

Yo ne audi un son in tui dom

Silentie

In li vacui chambres.

Yo drona in li nocte in tui dom.

Pretendente svimmar

Pretendente svimmar.

Secretes (Canzon de The Cure)

Yo ha traductet li classical canzon “Secrets” (Secretes) del anglesi rock-musica gruppe The Cure. It esset publicat in li annu 1980 sur li album “Seventeen Seconds” (Deci-sett secondes). In ti annus The Cure esset famosi pro su misteriosi e depressiv musica e devenit al cultu-gruppe del gothic scene. Por me ili ancor es cultu ....

THE CURE: SECRETES

Secretes

Partit con un altri puella

Parlante li tot nocte in un chambre

Tot li nocte

Omnicos devenit plu lent

Yo desira que yo vell esser tui...

Forenos

Nequí save que noi ama nos

Yo capte tui ocules in li tenebre

Un regard aleviat li memorie

Memora me

In li maniere in quel yo esset.

Li Litt Prince (Capitul 13)

LI LITT PRICE (13-im capitul)

XIII

Li quaresim planete esset li planete del comerciante. Ti mann esset tant ocupat, que il ne adminim levat li cap quande li litt prince arivat.

"Bon die", li litt prince dit a il. "Vor cigarette ha extintet."

"Tri e du es quin. Quin e sett es deci-du- Deci-du e tri es deci-quin. Bon die. Deci-quin e sett es duantidu. Duantidu e six es duantiott. Yo ne have témpor por accender it denov. Duantisix e quin es triantiun. Uf! Dunc to fa quincentun million sixcent duantidu mill settcent triantun."

"Quincent milliones de quo?"

"Qualmen? Tu es ancor ta? Quincentun million de ... yo ne save it plu ... yo have tant mult labor! Yo es un seriosi mann, yo ne ocupa me pri infantilesses. Du e quin es sett ..."

"Quincentun million de quo?", li litt prince repetit. Il nequande in li vive abandonat un question, quel il ha unvez posit.

Li comerciante levat li cap.

"In li quinantquar annus, in queles yo habita sur ti planete, yo esset solmen trivez trublat. Li unesim vez esset ante duantdu annus quande un melolont hat cadet de úcunc a bass. It fat un terribil bruida e yo ha fat un addition con quar errores. Li duesim vez esset ante deciun annus. It esset un atacca de reumatisme. It manca a me movida.Yo ne have li témpor por flanar. Yo es un seriosi mann. E nu it es ja li triesim vez! Dunc yo di quinantcentun million..."

"Milliones de quo?"

Li comerciante comprendet que il ne havet un chance por pace.

"Milliones de ti litt coses, queles on quelcvez vide in li ciel."

"Moscas?"

"Ma no, li litt coses queles brillia."

"Apes?"

"Ma no. Litt aurin coses per queles li fa-necoses deveni revosi. Yo es un seriosi mann. Yo ne have li témpor por reveríes."

"Ah, li stelles?"

"Dunc ili es li stelles."

"E quo tu fa con quincent milliones stelles?"

"Quincentun million sixcent duantidu mill settcent triantun. Yo es un seriosi mann, yo es tre exact."

"E quo tu fa con ti stelles?"

"Quo yo fa con ili?"

"Yes."

"Nequó. Yo possede les."

"Esque tu possede li stelles?"

"Yes."

"Ma yo ha ja videt un rey, qui .."

"Li reyes ne possede, ili 'regna súper". To es un totmen altri cose."

"E in quel maniere tu profita de to?"

"To fa me rich."

"E in quel maniere tu profita de esser rich?"

"Yo posse comprar pluri stelles si alquí trova alqueles."

Ti-ci hom, li litt price dit a se self, pensa un poc quam mi trincard.

Támen il posit ancor pluri questiones.

"Qualmen on posse posseder stelles?"

"A qui ili apartene?", li comerciante replicat morosimen.

"Yo ne save. A nequí."

"Tande ili apartene a me, yo ha pensat a to quam unesim."

"Esque to sufice?"

"Certmen. Si tu trova un diamant quel apartene a nequí, tande it es tui. Si tu trova un insul quel apartene a nequí, talmen it es tui. Si tu have quam unesim person un idé e tu patena it, tande it es tui. E yo, yo possede li stelles, pro que nequí ante me ha pensat pri posseder les."

"To es ver", li litt prince dit. "E quo tu fa con ili?"

"Yo administra les. Yo conta les denov e denov", li comerciante dit. "To ne es facil. Ma yo es un seriosi mann."

Li litt prince ancor ne esset satisfat.

"Si yo have un silkin chal, yo posse voluer it circum mi col e prender it con me. Si yo have un flor yo posse colier it e prender it con me. Ma tu ne posse colier stelles!"

"No, ma yo posse posir les in li bank."

"Quo significa to?"

"To significa que yo scri li númere de mi stelles sur un litt papere. E poy yo clude ti papere in un tirbux."

"E to es omnicos?"

"To sufice."

To es amusant, li litt prince pensat. It es quasi poetic. Ma on ne posse egarda it quam totmen seriosimen.

Li litt prince pensat pri li seriosi aferes totmen altrimen quam li grand homes.

"Yo," il ancor dit. "Yo possede un flor, quel yo arosea chascun die. Yo possede tri vulcanes, queles yo balaya chascun semane. Nam yo anc balaya li extintet vulcan. On save nequande. It es bon por mi vulcanes e por mi flor que yo possede les. Ma tu have null utilitá por li stelles ..."

Li comerciante apertet li bocca, ma il ne trovat un response e li litt prince desaparit.

Li grand homes es vermen tre strangi, il dit a se durant su viage.

Li Litt Prince (Capitul 12)

XII

Li sequent planete esset habitat de un trincard.

Ti visitation esset tre brevi, ma it fat li litt prince tre melancolic.

"Quo tu fa ci?", il questionat li trincard. Il incontrat li trincard sedent mut avan un range de vacui botelles e un range de plen botelles.

"Yo trinca", li trincard respondet con un tenebrosi expression sur li facie.

"Pro quo tu trinca?", li litt prince questionat le.

"Por obliviar", li trincard respondet.

"Por obliviar quo?", volet saver li litt prince, qui ja compatit li trincard.

"Por obliviar que yo honta me", li trincard confesset e inclinat li cap.

"Pro quo tu honta te?", questionat li litt prince, qui havet li desire auxiliar le.

"Proque yo trinca!", li trincard finit e covrit se finalmen in su tacentie.

Li litt prince desaparit consternat.

Li grand homes es vermen tre, tre astonant, il dit a se self durant su viage.

Li Litt Prince (Capitul 11)

XI

Li duesim planete esset habitat de un vanitosi mann.

"Ah, ah, vi, vi, un admirator veni por un visitation!", li vanitosi mann vocat ex li lontanie tam bentost quan il videt li litt prince. Nam por li vanitosi homes es li altri homes admiratores.

"Bon die", li litt prince dit. "Vu have un drolli chapel sur li cap."

"It es por salutar," li vanitosi mann respondet a il."It es por salutar quande on jubila a me. Ínfortunosimen nequí visita ti loco.

"Vermen?", dit li litt prince, qui nequó comprende pri to.

"Clacca con tui manus", li vanitosi mann recomandat a il.

Li litt prince claccat con su manus,

Li vanitosi mann salutat modestmen per desmetter su chapel.

To es plu amusant quam li visite che li rey, li litt prince dit a se self.

E il comensat denov claccar su manus. Li vanitosi mann continuat denov desmetter su chapel salutant.

Pos quin minutes ti lude devenit tro enoyant por li litt prince

"E quo yo deve far", il questionat, "por que li chapel cade sur li suol?"

Ma li vanitosi mann ne audit le. Li vanitosi homes audi sempre solmen li laudationes.

"Esque tu admira me vermen mult?", il questionat li litt prince.

"Quo significa 'admirar'?"

"Admirar significa reconosser que yo es li max bell, max bon vestit, li max rich e li max inteligent mann del planete."

"Ma tu es sol sur tui planete!"

"Fa me li plesura e admira me malgré to!"

"Yo admira te", li litt prince dit per levar un poc li epoles, "ma pro quo to es tant important por te?"

E li litt prince departet.

Il constatat sur su viage que li grand homes es vermen tre astonant.

Li Litt Prince (Capitul 10)

LI LITT PRINCE (CAPITUL 10)

X

Il esset in li region del astroides 325, 326, 327, 328, 329 e 330. Dunc il comensat visitar les por ocupar se e por educar se.

Sur li unesim habitat un rey.

Li rey tronat vestit in purpur e hermeline sur un simplic e anc tre reyal tron.

"Ho! Vi un subjecte", li rey vocat quande il videt li litt prince.

E li litt prince questionat se: Qualmen il posse conosser me benque il nequande ha videt me?

Il ne savet que it es por li reyes del munde tre simplic: Omni homes es subjectes.

"Aproxima te que yo vide te plu bon", li rey dit e esset tre fier que il finalmen esset por alquí li rey.

Li litt prince circumspectet se por un loco por sedentar se, ma li tot planete esset covrit per un magnific hermeline-mantel. Dunc il restat stant e pro que il esset fatigat il hiat.

"It es contra li etiquette hiar in li presentie del rey", li monarch dit. "Yo interdictet it a te."

"Yo ne posse supresser it", li litt prince respondet totmen confusi. "Yo ha fat un long viage e yo ne ha dormit ..."

"Tande", li rey dit, "yo comanda a te que tu hia. Yo ne ha videt alquí hiar desde quelc annus. Li hiada es por me un raritá. Adavan! Hia ancor un vez! It es un comande!"

"To terre me, nu yo ne posse plu ...", li litt prince balbutiat e rubijat.

"Hm, hm!", li rey respondet. "Nu tande ... yo comanda a te hiar bentost, hiar bentost e bentost ..."

Il murmurat un poc e it semblat que il esset incolerat. Nam it esset tre important por li rey que su autoritá es respectat. Il ne tolerat desobiedentie. Il esset un absolut monarch. Ma pro que il esset anc tre generosi, il dat rasonabil comandes. "Si yo vell ordonar", il frequentmen dit, "si yo vell ordonar a un generale transformar se in un movette, e si ti generale ne vell obedir, tande it ne vell esser li culpa del generale. It vell esser mi culpa."

"Esque yo have li permission sedentar me?", li litt prince questionat timidmen.

"Yo ordona a te sedentar te", li rey respondet e tirat un extremitá de su hermeline-mantel majesticmen vers se.

Ma li litt prince esset astonat. Li planete esset micrissim. Pri quo ti rey posset regnar?

"Senior ...", il dit a il, "yo demanda pardon que yo questiona vos ..."

"Yo comanda te que tu questiona me", li rey hastat dir.

"Senior ... pri quo vu regna?"

"Pri omnicos", li rey respondet con grand simplicitá.

Li rey monstrat con un important geste a su planete, al altri planetes e al stelles.

"Pri to omnicos?", li litt prince dit.

"Pri to omnicos", li rey respondet.

Nam il ne esset solmen un absolut monarch, ma anc un universal.

"E li stelles obedi vos?"

"Certmen", li rey dit. "Ili obedir a chascun parol de me. Yo ne tolera alquel desobedentie."

Tal potentie tre astonat li litt prince.

Si il vell har havet it self, it vell esser possibil por il assister ne quarant-tri, ma cent o ducent descensiones del sole durant un e li sam die, sin que il vell har devet mover su fotel. E pro que il sentit se un poc trist in li memorie de su litt e abandonat planete, il devenit corageosi e petit clementie del rey.

"Yo vole vider un descension del sole... Fa me li joya ... Comanda li sole descender..."

"Si yo vell ordinar a un generale volar secun li maniere del papiliones de un flor al altri flor o scrir un tragedie o transformar se in un movette, e si ti generale ne vell obedir, qui vell esser ínjust, il o yo?"

"Vu vell esser it", li litt prince dit con certitá.

"Corect. On deve demandar de chascun person to quo il posse executer", li rey respondet. "Li fundament del autoritá es li rason. Si tu comanda a un popul marchar e precipitar se in li mare, it va revoltar. Yo have li jure demandar obedientie pro que mi comandes es rasonabil."

"E quo es nu con mi descension del sole?", amemorat li litt prince, qui nequande obliviat un question, si il ha posit it alquande.

"Tu va haver tui descension del sole. Yo va comandar it. Ma yo va atender in mi sagiesse del soverano til li conditiones es favorabil por it.

"Quande it va esser?", li litt prince informat se.

"Hm, hm!", respondet li rey qui in prim studiat un grand calendare, "hm, hm! To va esser circa ... ye ... to va esser in li véspere ye circa clocca sett e quarant! E tu va vider qualmen on obedi me."

Li litt prince hiat. Il regrettat pro li omisset descension del sole. Il ja enoyat se un poc.

"Yo ne have ci nequó por far plu", il dit al rey. "Yo va departer!"

"Ne departe", respondet li rey, qui esset tant fier haver un subjecte, "yo nomina te quam ministre!"

"A qual ministre?"

"Al ... al ministre del justicie!"

"Ma it hay nequí pri qui yo vell posser judicar!"

"On ne save to", li rey dit. "Yo ancor ne ha fat li viage circulari tra mi reyatu. Yo es tre old, yo ne have spacie por un carre e ped-ear far me fatigat."

"O! Ma yo ja ha videt", dit li litt prince, qui inclinat se por regardar al altri látere del planete, "que ne es alquí ta..."

"Dunc tu va judicar pri te self", li rey respondet a il. "To es lu max desfacil. It es mult plu desfacil condamnar se self quam judicar pri altres. Si tu successe judicar pri te self bon, tande tu es un ver sagio."

"Yo", li litt prince dit, "yo posse judicar pri me ucunc yo es. Por to yo ne besona habitar ci."

"Hm, hm!", li rey dit,"yo pensa que sur mi planete alcú es un old ratte. Yo audi it in li nocte. Tu vell posser esser li judico pri it. Tu va condamnar it de témpor a témpor al morte. Talmen su vive va depender de tui judicament. Ma tu va amnestiar it chascun vez por sparniar it. Hay solmen un."

"Yo ne ama condamnar al morte", li litt prince respondet, "e yo pensa que yo va ear nu."

"No", li rey dit.

Ma li litt prince, qui hat ja fat su preparationes, ne volet ofender li old monarch:

"Si punctual obedientie es important por vor majestá, vu vell posse dar me un rasonabil comande. Por exemple vu vell posser comandar a me desaparir intra un minute. It sembla a me que li conditiones es favorabil ..."

Pro que li rey replicat nequó, li litt price hesitat, poy il comensat departer con un sospire.

"Yo fa te a mi legato", li rey hastat se vocar detra il.

Il dat se li aparentie de grand autoritá.

Li grand homes es strangi, li litt prince dit a se self sur su viage.